عملیات بانکداری الکترونیک:/پایان نامه عوامل موثر بر پذیرش بانکداری

دانلود پایان نامه

عملیات بانکداری الکترونیک درسیستم بانکی کشور

در سالهای 72 و 73 جرقه های ایجاد سوئیچ ملی جهت بانکداری الکترونیک زمانی زده شد که شبکه ارتباطی بین بانک  ملی و فروشگاه‌های شهروند ایجاد شد و افرادی که کارت بانک ملی را داشتند
می توانستند از خدمات فروشگاه‌های شهروند استفاده کنند. در بیست خرداد 1381 مجموعه ای از مقررات حاکم بر مرکز شبکه تبادل اطلاعات بین بانکی موسوم به شتاب تصویب شد که فعالیت خود را از اول تیرماه 1381 با هدف فراهم کردن زیرساخت بانکداری الکترونیک آغاز کرد، کلیه سخت افزارها و نرم افزارها در 13 مرداد ماه 81 در اختیار اداره شتاب مرکزی قرار گرفت و از شرکت خدمات انفورماتیک و شرکت ملی انفورماتیک سلب مسئولیت شد. طرح شتاب که جهت هماهنگی و همکاری بین بانکها و سازماندهی سیستم پولی کشور از سوی مرحوم دکتر نوربخش در شورای عالی بانکها به تصویب رسید، کلیه بانکها را ملزم به پیوستن به این شبکه ساخت. آزمایش های اولیه این شبکه با سه بانک دولتی آغاز شد. دو بانک تخصصی (کشاورزی و توسعه صادرات) و یک بانک تجاری (صادرات ایران) در پایلوت اولیه این طرح حضور داشتند.

شتاب که با ایجاد ارتباط بین دستگاه های خودپرداز ATM در این سه بانک متولد شد، در دو مرحله طراحی شد. در مرحله اول شبکه شتاب به ایجاد ارتباط کارتی Debit و Credit برای ارایه خدمات یکسان کارتهای الکترونیک پرداخت و در مرحله دوم کلیه ارتباطات بین بانکی و انتقال پولی بین بانکها را پوشش می‌دهد. آزمایش‌های اولیه شتاب با ایجاد اتصال بین دستگاههای خودپرداز ATM و پایانه های فروش (POS –POINT OF SALE) سه بانک اولیه عضو شتاب و بانک سامان به عنوان بانک خصوصی که در سال 82 به عضویت شبکه شتاب درآمداجراء گردید. در اواخر سال 82 بانک ملی ایران به عنوان دارنده بیشترین شعب و بزرگترین بانک تجاری کشور به طرح شتاب پیوست و از پنجم اردیبهشت 83 فعالیت خود را در این حوزه آغاز نمود.

اکنون بانکهای ملی،  صادرات، کشاورزی، توسعه صادرات، صنعت معدن، سامان، پارسیان و اقتصاد نوین از جمله بانکهای دولتی و خصوصی هستند که عضو طرح شتاب هستند. در حال حاضر حدود هشت میلیون و دویست هزار کارت الکترونیک در سراسر کشور منتشر گردیده که از شانزده هزار دستگاه خودپرداز متصل این شبکه استفاده می‌کنند.

2-1-20) درگاه ها و محصولات بانکداري الکترونیک :

خدمات بانکداري الکترونیک:

کلیه عملیاتهاي بانکی که توسط یکی از درگاه ها یا محصولات بانکداري الکترونیک انجام می شود را خدمات بانکداري الکترونیک می نامند.

درگاه هاي بانکداري الکترورنیک:

جایگاهی به بمنظور ارائه خدمات بانکداري الکترونیک است.جایگاههایی که مختص بانکداري الکترونیک تعریف شده و خدمات دیگري برروي آنها تعریف نشده را درگاه هاي تک کاره که نمونه آن Kiosk Bank ، POS ، ATM می باشد. و ارائه خدمات بانکی بدون محدودیت در جایگاه خاص را درگاه هاي چند کاره که نمونه آن اینترنت بانک، موبایل بانک و تلفن بانک می باشد.

 

 

محصولات بانکداري الکترونیک:

وسیله یا سرویس هایی که براي بکارگیري در درگاه هاي بانکداري الکترونیک در اختیار مشتري قرار می گیرد را می نامند که می توان به انواع کارت بانکی اشاره نمود.

تراکنش:

در سیستم بانکی تراکنش به این معنی می باشد که عملیاتی براساس درخواست کاربر یا سیستم منجر به ارسال درخواست تغییر در حساب یا بانک اطلاعات گردد. تمام عملیات موجود در یک تراکنش
می باید به طور کامل انجام پذیرند و یا هیچکدام انجام نشوند و نتیجه اجراي تراکنش موفقیت یا شکست است و نمی تواند در حالت میانی قرار بگیرد. که به این وضعیت هاي تراکنشهاي موفق و ناموفق نامیده می شود.

 

2-1-20-1) ترمینالها و تجهیزات بانکداري الکترونیک

2-1-20-1-1 )دستگاه خودپرداز ATM (Automatic machin teller) :

دستگاهی می باشد که با بکارگیري  قطعات الکترونیکی و مکانیکی شرایط لازم را براي دریافت خدمات بانکی بدون حضوري مشتري در شعبه و در یک مکان خاص که بانک آنرا فراهم نموده را ارائه می دهد. کاربرد اصلی آن که امکان ارائه آن در سایر ترمینالها و سامانه هاي بانکداري مجازي مقدور نمی باشد برداشت وجه تا سقف مشخص در طی روز می باشد.

2-1-20-1-2  دستگاه کیوسک بانکی ( Kiosk Bank):  دستگاهی می باشد که پس از شناسایی مشتري از طریق  کارت بانکی تمامی خدمات خودپرداز به غیر برداشت وجه را به مشتري ارائه
می دهدکه علاوه بر آن امکان ارائه خدمات انتقال وجه بین بانکی ساتنا و پایا، اطلاع رسانی خدمات و محصولات بانک و نرخ ارز، نظر سنجی، خرید بلیط اتوبوس،قطار و هواپیما اتصال امن به بستر اینترنت بانک را نیز می توان از این دستگاه ارائه نمود.

2-1-20-1-3)دستگاه صدور آنی کارت Card Printer)) :

دستگاهی که با استفاده از آن می توان در شعب بانک  پس از دریافت درخواست مشتري و ثبت در نرم افزار بانکی، به صورت آنی اقدام شخصی سازي و چاپ اطلاعات مشتري برروي کارت بانکی را بعمل آورد.

2-1-20-1-4)دستگاه کارتخوان شعبه (Pin Pad) :

دستگاهی که در شعب بانک امکان ارائه برخی از خدمات بانکی مبنتی بر کارت را براي مشتري فراهم می نماید.قطعات اصلی این دستگاه شامل هد، کی برد و صفحه نمایش می باشد که به برد اصلی متصل شده و از طریق پورتهاي LAN یا USB  به کامپیوتر تبادل اطلاعات می نماید.

2-1-20-1-5 )دستگاه پایانه فروش POS (point o sale) :

دستگاهی که این امکان را فراهم می نماید که فروشنده کالا یا ارائه کننده خدمات ، بتواند مبلغ فروش کالا یا خدمات را از طریق کارت بانکی از خریدار یا مشتري خود دریافت نماید.قطعات اصلی این دستگاه شامل هد، کی برد، صفحه نمایش و چاپگر می باشد که به برد اصلی متصل شده اند. این دستگاه از طریق پورتهاي LAN یا Dialup به  بستر مخابرات متصل شده و اطلاعات را به سویچ و سرور بانک صادر کننده کارت انتقال می دهد که پس از تائید هویت و مبلغ خرید توسط بانک، تائیدیه جهت چاپ رسید و انتقال وجه به حساب فروشنده صادر می گردد.

2-1-20-2 ) کارت بانکی :

از جنس PVC  و به طور معمول با ابعاد 53.98 میلی متر در 85.6 میلی متر تولید می گردند. دو نوع رایج آن که در بانکهاي کشورمان مورد استفاده قرار می گیرد 1- کارت مغناطیسی Magnet Card 2- کارت هوشمند Smart کارت می باشد.

دانلود پایان نامه