یکی از نقاط ضعف عمده سود حسابداری به عنوان عاملی برای پیش بینی جریان های نقدی آتی این است که امکان دارد آن بر مبنای نوعی تعصب و یکسونگری محاسبه شده باشد زیرا در بسیاری از موارد نمی توان درآمدهارا با هزینه های همان دوره تطبیق دادونیز اینکه رویه تخصیص هم ضابطه مند نمی باشد(هندریکسن  و بردا، 2005).

با وجود این ایرادات، از سود حسابداری کماکان به عنوان مبنایی برای محاسبه مالیات، عاملی برای تدوین سیاست سود تقسیمی، راهنمایی جهت سرمایه‌گذاری و تصمیم‌گیری، معیاری جهت ارزیابی وظیفه مباشرت مدیریت و عاملی برای پیش‌بینی یاد می‌شود(بلکویی، 2002).

سود اقتصادی بیانگر مازاد سود حاصل از یک سرمایه گذاری است که بیشتر از میزان سود بهترین جایگزین از دست رفته است(رآو، 1992)0 به عبارتی دیگر، سود اقتصادی حاصل یک سرمایه گذاری، تفاوت بین سود به دست آمده از سرمایه گذاری انجام شده و سود بهترین گزینه از دست رفته است که از آن به هزینه فرصت یاد می شود. از سود اقتصادی به تعابیر مختلفی همچون: سود مازاد قابل تحقق، درآمد مازاد، سود غیر عادی، و… یاد شده است(مگنی، 2007)

 

2-1-2-3-مقایسه سود اقتصادی و سود حسابداری

به طور خلاصه می توان گفت: سود حسابداری تفاوت بین درآمد و هزینه های صریح انجام کارهاست ولی سود اقتصادی تفاوت بین درآمد و هزینه های صریح و ضمنی است. با این وصف، یکی از تفاوت های بین سود حسابداری و سود اقتصادی، بسته به کاربران این دو مفهوم است. سرمایه گذاران با تحلیل های دائم به دنبال برآورد نوسانات قیمتی و تصمیم گیری درباره نحوه سرمایه گذاری خود هستند، اما حسابداران چنین وظیفه ای ندارند. وظیفه حسابداران محاسبه سود اقتصادی نیست، بلکه وظیفهی آنها ارئه اطلاعاتی به بازار است تا سرمایه گذاران بتوانند بر این اساس سود اقتصادی را محاسبه کنند. به عبارت دیگر، حسابداران اطلاعات مربوط به جریان های نقدی را ارائه نموده و بقیه محاسبات را مربوط به سود اقتصادی را به سرمایه گذاران واگذار می کنند(پارسائیان به نقل از هندریکسن، 1385).

 

2-1-2-4- سود خالص

سود خالص یکی از مهم ترین اقلام اطلاعات حسابداری بوده و به منظور مفید بودن در اخذ تصمیمات سرمایه گذاران، دارای ویژگی هایی از جمله به هنگام بودن و محافظه کاری است. ویژگی به هنگام بودن جزیی از ویژگی مربوط بودن اطلاعات می باشد. محافظه کاری یکی دیگر از ویژگی های سود خالص است و به عنوان یک میثاق محدود کننده در مسیر ارایه داده های مربوط نقش مهمی در محدود کردن رفتارهای خوش بینانه مدیران در جایگاه تهیه کنندگان اطلاعات دارد(ابراهیمی کردلر و شهریاری، 1388).

بر اساس فرضیه اطلاعات جریان نقدی، تغییرات در سود سهام، اطلاعاتی در مورد جریانهای نقدی شرکت دربردارد و مدیریت آن را برای انتقال اطلاعات داخلی جریانات نقدی در دسترس شرکت به سایر افراد ذینفع در بازار استفاده می‌کند. بر اساس این فرضیه، تغییر در سود سهام منجر به تغییر در جریان نقدی شرکت شده و در نتیجه واکنش بازار به تغییرات سود سهام شرکت را نشان می‌دهد. اطلاعات مربوط به جریانهای نقدی می‌تواند در ارزیابی کیفیت سودآوری واحد انتفاعی سودمند واقع شود و کیفیت سودآوری به نزدیکی سود به جریان وجوه نقدو همبستگی با آن اشاره دارد. هر قدر همبستگی بین سود و جریانهای وجوه نقد مرتبط با آن بیشتر باشد کیفیت سودآوری بالاتر خواهد بود. جریانهای نقدی ناشی از فعالیت‌های عملیاتی یکی از شاخصهای اصلی ارزیابی توان واحد تجاری جهت بازپرداخت وام‌ها و حفظ توان عملیاتی واحد تجاری و پرداخت سود سهام بدون استفاده از منابع برون سازمانی می‌باشد(تاری وردی و داغانی، 1389).

 

2-1-2-5- مدیریت سود

مدیریت سود زمانی رخ می دهد که مدیر برای گزارشگری مالی از قضاوت شخصی خود استفاده می کند، و این کار را با هدف گمراه کردن برخی از سهامداران درباره عملکرد واقعی اقتصادی و یا برای تاثیر در نتایج قراردادهایی که به ارقام حسابداری گزارش شده بستگی دارند، انجام می دهد(هیلی و والن، 1999).

همانطور که از مدیریت سود بر می آید، مدیران برای رسیدن به اهداف خاصی که منطقاً منافع عده ای خاص را تامین می کند، سود را طوری گزارش می کنند که این با هدف تامین منافع عمومی استفاده کنندگان مغایرت دارد. حسابرسان وظیفه دارندکه بر مطلوبیت صورت های مالی در چارچوب استانداردهای حسابداری صحه بگذارند، در حالی که استانداردهای حسابداری نیز در بعضی از موارد دست مدیران را برای انتخاب روش حسابداری باز می گذارد. در واقع مشکل از آنجایی ناشی می شود که مدیریت سود در بعضی مواقع باعث گمراه کننده شدن صورت های مالی می شود، در حالی که صورت های مالی از نظر قرار گرفتن در چارچوب استانداردهای حسابداری مشکلی نداشته و حسابرسان از این نظر نمی توانند بر صورت های مالی اشکالی بگیرند. پس با توجه به این موضوع که سود یکی از مهمترین عوامل در تصمیم گیری هاست، آگاهی استفاده کنندگان از قابل اتکا بودن سود می تواند آنها را در اتخاذ تصمیمات بهتر یاری دهد(استولوی و برتون، 2004).