چهار شرط عزت نفس :”پایان نامه درباره آموزش جرأت ورزی در رابطان بهداشت”

چهار شرط عزت نفس عبارتند از:

1- همبستگي

احساس همبستگي وقتي بوجود مي­آيد که فرد از پيوندهايي که براي او مهم هستند و ديگران آن­ها را تأييد مي­کنند راضي باشد(کلمز و همکاران(؟)؛ ترجمه علی پور، 1373: 76).

2- بي همتايي

احساس بي­همتايي وقتي بوجود مي­آيد که افراد بتواند صفات و ويژگي­هايي را که موجب تفاوت و تمايز او از ديگران مي­شود، بشناسد، به آنها احترام بگذارد و به سبب داشتن آن صفات مورد احترام و تأييد ديگران قرار گيرد(کلمز و همکاران(؟)؛ ترجمه علی پور، 1373: 76).

3- قدرت

احساس قدرت وقتي به وجود مي­آيد که نوجوان بداند منابع، فرصت و قابليت آن را دارد که به طرق عمده در شرايط زندگي خويش تأثير بگذارد(کلمز و همکاران(؟)؛ ترجمه علی پور، 1373: 76).

4- الگوها

نکات راهنمايي هستند که نوجوان به مدد آن­ها الگوهاي انساني، فلسفي و عمليات براي خويش فراهم مي­کند تا او را در استقرار ارزش­هاي معنادار، هدف­ها، آرمان­ها و معيارهاي شخصي کمک کند(کلمز و همکاران(؟)؛ ترجمه علی پور، 1373: 77).

دو جنبه مهم خویشتن عبارت است از: عزت­نفس و هویت. عزت­نفس جزئی از خویشتن است که به ارزشیابی کلی فرد مربوط می­شود. عزت­نفس علاوه بر این اشاره به ارزش خویشتن یا تصور خویشتن، انعکاس کفایت کلی فرد و رضایت­مندی افراد از خودشان اشاره دارد. تداوم عزت­نفس پایین با عدم پیشرفت تحصیلی، افسردگی، اختلال خوردن و بزهکاری پیوند دارد. چهار نکته کلیدی افزایش عزت­نفس عبارتند از: شناسایی علت عزت­نفس پایین و حوزه­ها و اجزائی از خویشتن که برای فرد اهمیت دارد. فراهم آوردن حمایت عاطفی و تأیید اجتماعی، کمک به پیشرفت، توسعه مهارت­های انطباقی(سانتراک، 1385: 146). بعضی بر این باورند که افراد دارای عزت­نفس بالا، نسبت به افراد همسن خود، از کارآمدی، خلاقیت و پیشرفت تحصیلی بهتری برخوردارند(بیابانگرد، 1372: 33). ارضاء نیاز به عزت­نفس، به فرد اجازه می­دهد تا نسبت به قابلیت، ارزش­مندی و کارآمدی خود اطمینان یابد و البته عدم تأمین این نیاز، سبب بروز احساس کهتری و ناتوانی نسبت به حل مشکلات می­شود(حقیقی، 1379: 103). هارتر[1](1998) هشت جنبه مجزای خود پنداره­ی نوجوان را مشخص کرده است: تحصیلی، شغلی، ورزشی، ظاهر جسمانی، پذیرش اجتماعی، روابط دوستی صمیمانه، جاذبه رمانتیک و کردار(اسلاوین، 1385 :110). مارش[2](1993)، پنج خودپنداره­ی مجزا را مشخص کرد: توانایی کلامی تحصیلی، توانایی ریاضی تحصیلی، روابط با والدین، همجنس و جنس مخالف. به نظر می­رسد که عزت­نفس کلی یا احساس ارزشمندی، قویاً تحت تأثیر ظاهر بدن و بعد پذیرفته شدن از جانب همسالان قرار دارد(اسلاوین، 1385 :110). افرادی که عزت­نفس بالاتری دارند، تمایل دارند بیشتر به نقاط قوت خود توجه کنند تا به نقاط ضعف خود. همچنین این افراد برای پذیرش ارزیابی­های مثبت از خود آمادگی بیشتری نشان می­دهند. افراد با عزت­نفس پایین احتمالاً بیشتر ارزیابی­های منفی را قبول می­کنند. در هر صورت سعادت و موفقیت هر فرد در گرو احساس خود ارزشمندی و احترامی است که وی برای خود قائل است. به طور کلی وقتی میزان عزت­نفس بالا باشد، فرد فعالیت خود را افزایش می­دهد، توانایی خود را در مواجهه با مشکلات و انجام وظایف محول شده در سطح مطلوب و بالایی ارزیابی می­کند(حسینی نسب و وجدان پرست، 1381).

1- Harter

[2] – Marsh